Scoring kredytowy firmy. Jak liczy go BIK Przedsiębiorca i co go obniża

Szybka odpowiedź: Firma nie ma jednego numerycznego „scoringu” w skali 1-100, tak jak osoba prywatna - bank buduje ocenę wiarygodności kredytowej Twojej firmy z kilku źródeł naraz: historii spłat w BIK, wpisów w rejestrach dłużników, poziomu zadłużenia, a przy JDG i spółkach osobowych także z Twojej prywatnej historii kredytowej. To rozróżnienie myli najwięcej przedsiębiorców szukających informacji o „scoringu firmy” w sieci - bo większość dostępnych opisów mechaniki punktowej dotyczy w rzeczywistości osoby prywatnej, nie spółki czy działalności gospodarczej.

Scoring firmy to nie to samo, co Twoja prywatna ocena punktowa BIK

Kiedy szukasz informacji o „scoringu kredytowym”, w większości źródeł trafisz na opis oceny punktowej BIK dla klienta indywidualnego - liczby w przedziale od 1 do 100 punktów, wyliczanej na podstawie Twojej historii spłat, stażu kredytowego i kilku innych czynników. Ten mechanizm dotyczy Ciebie jako osoby prywatnej i jest widoczny w Twoim własnym Raporcie BIK.

Firma nie dostaje analogicznej, jednej liczby. BIK udostępnia przedsiębiorcom Raport BIK Moja Firma - dokument pokazujący historię zobowiązań kredytowych firmy, terminowość spłat i to, czy firma figuruje w rejestrze dłużników BIG InfoMonitor. Bank, oceniając Twoją firmę, nie czyta jednak samej liczby punktów, tylko całościowo ocenia jej wiarygodność kredytową - to szersze pojęcie, budowane z danych BIK, danych z rejestrów dłużników (BIG), a przy mniejszych podmiotach - również z Twojej historii jako osoby prywatnej.

Warto też odróżnić wiarygodność kredytową od zdolności kredytowej, bo te dwa pojęcia często się mylą. Zdolność kredytowa mówi, czy firmę stać na spłatę konkretnej kwoty w danym terminie - liczą się tu wyniki finansowe, przepływy pieniężne i poziom zadłużenia. Wiarygodność kredytowa mówi co innego: czy firma rzetelnie reguluje swoje zobowiązania. Można mieć wysoką zdolność i jednocześnie niską wiarygodność, na przykład przez opóźnienia w spłatach z przeszłości - i odwrotnie. Jeśli Twój problem to raczej sama zdolność kredytowa, nie wiarygodność, sprawdź osobny artykuł o kredycie bez zdolności kredytowej w klasycznym rozumieniu.

Jak bank ocenia wiarygodność kredytową firmy

Na ocenę składa się kilka elementów, które bank sprawdza niezależnie od siebie.

Terminowość spłat zobowiązań kredytowych. Każda rata kredytu firmowego czy leasingu trafia do BIK - zarówno spłacona w terminie, jak i opóźniona. To podstawa historii kredytowej firmy: regularne, terminowe spłaty budują wiarygodność, a opóźnienia działają na jej niekorzyść.

Wpisy w rejestrach dłużników (BIG). O ile BIK gromadzi dane o kredytach i leasingach, o tyle w Biurach Informacji Gospodarczej (BIG, np. Krajowy Rejestr Długów) znajdują się informacje o nieopłaconych fakturach i innych zobowiązaniach cywilnoprawnych zgłoszonych przez kontrahentów. Do rejestru może trafić firma z długiem od 500 zł, wymagalnym od co najmniej 30 dni, po wcześniejszym formalnym wezwaniu do zapłaty. Banki rutynowo sprawdzają te rejestry przy ocenie ryzyka.

Poziom zadłużenia. Zbyt wysokie zadłużenie względem banków i leasingodawców, zwłaszcza w relacji do kapitału własnego, obniża wiarygodność - sygnalizuje ryzyko niewypłacalności, niezależnie od tego, czy raty są aktualnie spłacane terminowo.

Zaległości wobec ZUS i urzędu skarbowego. Nieuregulowane składki i podatki są odczytywane przez banki jako sygnał ryzyka, nawet jeśli formalnie nie są częścią raportu BIK.

Historia kredytowa właściciela lub wspólnika - przy JDG i spółkach osobowych. To punkt, o którym najłatwiej zapomnieć, prowadząc jednoosobową działalność. Bank, oceniając taką firmę, zwykle sprawdza też prywatną historię kredytową osoby, która za nią stoi - bo prawnie i finansowo są ze sobą znacznie mocniej powiązane niż właściciel spółki kapitałowej z jej bilansem.

Czynnik Co sprawdza bank Gdzie to widać
Terminowość spłat Historia rat kredytów i leasingów firmy BIK, Raport BIK Moja Firma
Wpisy w BIG Niezapłacone faktury i inne zobowiązania zgłoszone przez wierzycieli BIG InfoMonitor, KRD
Poziom zadłużenia Relacja zobowiązań do kapitału własnego Bilans, dane z BIK
ZUS i US Terminowość składek i podatków Oświadczenie, wyciągi, rejestry dłużników
Historia właściciela (JDG, spółki osobowe) Prywatna historia kredytowa osoby fizycznej Raport BIK osoby prywatnej

BIK Przedsiębiorca a BIK Klient Indywidualny - dlaczego przy JDG liczą się oba

Jeśli prowadzisz spółkę kapitałową, Twoja firma jest w oczach BIK odrębnym podmiotem - to jej historia kredytowa jest sprawdzana w pierwszej kolejności. Przy jednoosobowej działalności gospodarczej albo spółce osobowej sytuacja jest inna: prawnie odpowiadasz za zobowiązania firmy całym swoim majątkiem, więc bank ma dobry powód, żeby sprawdzić także Twoją prywatną historię kredytową - kredyt gotówkowy, kartę kredytową czy ratę samochodu, które z działalnością formalnie nie mają nic wspólnego.

W praktyce właściciele JDG mogą dokupić do Raportu BIK Moja Firma także swój osobisty Raport BIK w ramach oferty firmowej BIK - żeby zobaczyć obie strony obrazu naraz, tak jak zrobi to bank. Dlatego przy JDG dbanie o dobrą historię kredytową to nie tylko terminowe raty firmowego leasingu, ale też prywatnej karty kredytowej czy raty telefonu na abonament.

Scoring BIK samej osoby prywatnej, poza kontekstem firmowym, to inny temat - piszemy o nim szerzej na kdfhipo.pl.

Co obniża wiarygodność kredytową firmy

  • Opóźnienia w spłacie kredytów i leasingów firmowych, nawet krótkie, jeśli się powtarzają.
  • Wpis do rejestru dłużników BIG za nieopłaconą fakturę - już od 500 zł zaległości.
  • Zbyt wysoki poziom zadłużenia względem kapitału własnego.
  • Zaległości wobec ZUS lub urzędu skarbowego.
  • Przy JDG i spółkach osobowych - prywatne zaległości właściciela, pozornie niezwiązane z firmą.
  • Seria nowych zobowiązań kredytowych zaciągniętych w krótkim czasie - dla banku to sygnał możliwych problemów z płynnością, nie tylko rozwoju.

Jak sprawdzić, jak Twoją firmę widzi bank

Najprostszym sposobem jest zakup Raportu BIK Moja Firma bezpośrednio w BIK - pokazuje on historię zaciągniętych kredytów firmowych, historię spłat, aktualne zadłużenie i informację, czy firma jest wpisana do rejestru dłużników BIG InfoMonitor. Do każdego raportu dochodzi dodatkowo zestawienie danych z baz zewnętrznych, dzięki czemu widzisz firmę tak, jak widzą ją Twoi kontrahenci, nie tylko banki.

Jeśli prowadzisz JDG, rozważ dokupienie także swojego osobistego Raportu BIK - z powodów opisanych wyżej, bank i tak prawdopodobnie na niego zerknie.

Przykładowa sytuacja na liczbach (przykład modelowy, nie sprawa klienta)

Właściciel jednoosobowej działalności z dobrymi obrotami spotyka się z odmową kredytu obrotowego, mimo że firma nigdy nie miała opóźnienia w spłacie leasingu. Powodem okazuje się kilkumiesięczne opóźnienie w spłacie prywatnej karty kredytowej sprzed dwóch lat - formalnie niezwiązanej z działalnością, ale widocznej w tej samej historii kredytowej, którą bank sprawdza przy JDG łącznie z firmą. To modelowy przykład ilustrujący mechanizm, nie konkretna sprawa z naszej praktyki - pokazuje, dlaczego przy jednoosobowej działalności warto pilnować też prywatnych zobowiązań.

Najczęstsze błędy

  • Szukanie „scoringu firmy w skali punktowej” - taki jeden wskaźnik dla firm publicznie nie istnieje, w przeciwieństwie do oceny punktowej osoby prywatnej.
  • Ignorowanie własnej, prywatnej historii kredytowej przy prowadzeniu JDG, w przekonaniu, że „to inna kieszeń”.
  • Mylenie wiarygodności kredytowej ze zdolnością kredytową - to dwa różne pojęcia, które można mieć na różnym poziomie niezależnie od siebie.
  • Lekceważenie niewielkich, kilkusetzłotowych zaległości wobec kontrahentów - próg zgłoszenia do BIG to już 500 zł.

Twoja sytuacja i co da się zrobić

Sytuacja Który kierunek sprawdzić Na co uważać
Firma ma czystą historię, ale bank i tak odmawia (JDG) Sprawdź swój prywatny Raport BIK Zaległości sprzed lat też się liczą, nawet drobne
Raty spłacane terminowo, ale kilka niezapłaconych faktur wobec kontrahentów Sprawdź wpisy w BIG InfoMonitor/KRD Próg zgłoszenia to już 500 zł zaległości
Zadłużenie firmy rośnie szybciej niż kapitał własny Przeanalizuj relację zobowiązań do kapitału własnego przed wnioskiem Zbyt wysoka dźwignia obniża wiarygodność niezależnie od terminowości spłat
Nieuregulowane składki ZUS lub podatek Uregulować zaległość przed wnioskiem albo sprawdzić kredyt bez zaświadczeń Bank czyta to jako sygnał ryzyka, nawet bez formalnego wpisu w BIK

Samodzielnie czy z KDF

Samodzielnie Z doradcą KDF
Kupujesz Raport BIK Moja Firma i interpretujesz go sam, bez punktu odniesienia Analiza raportu pod kątem konkretnego banku i produktu, nie ogólna interpretacja
Nie wiesz, czy dana zaległość faktycznie zablokuje decyzję, czy jest nieistotna Wiemy, na co poszczególne banki realnie zwracają uwagę, a co jest marginalne
Składasz wniosek i dowiadujesz się o problemie dopiero po odmowie - kolejne zapytanie w BIK Sprawdzamy sytuację przed złożeniem wniosku, żeby nie zbierać zbędnych zapytań
Koszt: Twój czas i ryzyko odmowy Koszt: prowizja płatna po uruchomieniu finansowania, ustalana po analizie

Czego się nie da i komu nie pomożemy

Nie poprawimy Twojej wiarygodności kredytowej z dnia na dzień ani nie „wyczyścimy” wpisów w BIK czy rejestrach dłużników - taka usługa nie istnieje, a każdy, kto ją oferuje, mija się z prawdą. Nie pomożemy też ukryć przed bankiem rzetelnej historii kredytowej - analiza, którą robimy, pokazuje realny obraz sytuacji Twojej firmy, nie sposób na jego obejście. Nie obiecujemy z góry, że dana zaległość lub wpis nie zaważy na decyzji banku - każdy przypadek oceniamy indywidualnie, dopiero po wglądzie w konkretny raport.

Najczęstsze pytania

Czy firma ma swój scoring kredytowy w BIK, tak jak osoba prywatna?
Nie w tej samej formie. Osoba prywatna ma jedną ocenę punktową w skali 1-100, widoczną w swoim Raporcie BIK. Firma dostaje szerszy obraz - Raport BIK Moja Firma z historią spłat i informacją o rejestrach dłużników - bez pojedynczej, publicznie opisanej liczby punktowej.

Czym różni się scoring kredytowy firmy od oceny punktowej BIK dla osoby prywatnej?
Ocena osoby prywatnej to jedna liczba wyliczana automatycznie z kilku czynników, między innymi historii spłat i stażu kredytowego. Wiarygodność kredytowa firmy jest oceniana szerzej: bank łączy dane z BIK, wpisy w rejestrach dłużników BIG, poziom zadłużenia, a przy JDG i spółkach osobowych także historię kredytową właściciela.

Co obniża wiarygodność kredytową firmy w BIK i rejestrach dłużników?
Najczęściej opóźnienia w spłacie kredytów lub leasingów firmowych, wpis do rejestru dłużników BIG za nieopłaconą fakturę, zbyt wysoki poziom zadłużenia względem kapitału własnego oraz zaległości wobec ZUS lub urzędu skarbowego.

Jak sprawdzić wiarygodność kredytową własnej firmy przed złożeniem wniosku o kredyt?
Najprościej kupić Raport BIK Moja Firma bezpośrednio w BIK - pokazuje historię kredytów firmowych, terminowość spłat i to, czy firma figuruje w rejestrze dłużników BIG InfoMonitor.

Czy przy jednoosobowej działalności gospodarczej liczy się też prywatna historia kredytowa właściciela?
Tak. Banki oceniające JDG i spółki osobowe zwykle sprawdzają również prywatną historię kredytową właściciela lub wspólnika, ponieważ odpowiada on za zobowiązania firmy całym swoim majątkiem.

Od jakiej kwoty zaległość firmy wobec kontrahenta trafia do rejestru dłużników BIG?
Od 500 zł zaległości, wymagalnej co najmniej 30 dni, i po wcześniejszym formalnym wezwaniu do zapłaty - na tych samych zasadach jak przy zgłoszeniach dotyczących osób prywatnych.

Czy zaległości wobec ZUS i urzędu skarbowego wpływają na wiarygodność kredytową firmy?
Tak. Banki traktują nieuregulowane składki i podatki jako sygnał ryzyka przy ocenie wiarygodności kredytowej, niezależnie od tego, czy formalnie trafiły już do rejestru dłużników.

Co dalej

Nie wiesz, jak Twoja firma wygląda w oczach banku? Sprawdzimy Twoją sytuację - historię w BIK, ewentualne wpisy w rejestrach dłużników i to, jak wpływa na nią Twoja prywatna historia kredytowa - i wskażemy realną ścieżkę finansowania.

Zostaw kontakt

O autorze

Przemysław Karaś - pośrednik kredytowy z blisko 20-letnim doświadczeniem w bankowości (ING, Noble Bank, Tax Care, Expander, Money Expert). Od 2021 roku pomaga firmom w pozyskaniu finansowania, także w sytuacjach, w których standardowa ścieżka bankowa zawodzi.

Sprawdź też: Historia kredytowa firmy | Raport BIK dla firmy - jak sprawdzić swoją firmę | Odmowa kredytu dla firmy

Źródła

Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani finansowej. Nie zastępuje indywidualnej analizy sytuacji firmy.

O autorze

Przemysław Karaś, Ekspert Kredytowy ˅
Przemysław Karaś
Przemysław Karaś Ekspert Kredytowy

Blisko dwadzieścia lat doświadczenia w bankowości i doradztwie finansowym. Specjalizuje się w pozyskiwaniu finansowania dla firm w sytuacjach, w których standardowa procedura bankowa zawodzi.

Przewijanie do góry